Każdy pracownik ma prawo znać wysokość swojego comiesięcznego wynagrodzenia. Jednak czy pracodawca ma prawne możliwości rozpowszechnia wysokości wynagrodzenia innym pracownikom? Według ustawy Kodeks cywilny, wynagrodzenie pracownika jest jego dobrem osobistym i podlega ochronie. W związku z tym, bez zgody pracownika, ujawnienie jego wysokości stanowi naruszenie dobra, o czym traktuje artykuł 23 i 24 KC. Także pracownik, w celu ochrony dobra własnego zakładu pracy i przestrzeganiu tajemnicy przedsiębiorstwa, musi zachować wstrzemięźliwość w podawaniu wysokości swoich zarobków osobom z zewnątrz, zwłaszcza konkurencji. W tym celu, wielu pracodawców decyduje się na zawarcie klauzuli poufności wynagrodzenia dołączonej najczęściej do umowy o pracę. Jak powinna brzmieć jej treść i jak wygląda poprawny wzór? Kogo klauzula poufności dotyczy? Przyjrzyjmy się zagadnieniu z bliska. Gotowi na garść praktycznych wskazówek? Zaczynamy.

Klauzula poufności wynagrodzenia - kogo dotyczy?

Tajemnica wynagrodzenia jest jednym z najbardziej skutecznych instrumentów prawnych do ochrony danych osobowych. Utarło się powszechne przekonanie, że klauzula poufności dla pracownika, oznacza zakaz rozmowy z kolegami z pracy o wysokości swoich zarobków. Co prawda pracownik ma obowiązek nieujawniania wysokości swojego wynagrodzenia, jednak nie w tym przypadku.

Klauzula poufności dotyczy także pracodawców, którzy w razie jej niedochowania mogą zostać pociągnięci do odpowiedzialności cywilnej, a w niektórych przypadkach także karnej. 

Kodeks pracy jasno określa, że pracodawca ma bezwzględny nakaz szanowania godności oraz innych dóbr osobistych swoich pracowników. Co więcej, w świetle przepisów ustawy o ochronie danych osobowych, potocznie zwanej RODO, pracodawca jest administratorem danych swojego pracownika. 

Pracownicy mają równe prawo, co do jednakowego wynagrodzenia za wypełnianie takich samych obowiązków pracowniczych. Swoistym przykładem dyskryminacji płacowej w pracy, jest przyznawanie różnego wynagrodzenia brutto pracownikom, którzy wypełniają w firmie takie same obowiązki. Również dodatki funkcyjne powinny być na takim samym poziomie. Jeśli jedni z naszych pracowników wykonują swoje obowiązki niezwykle starannie i sumiennie, a praca innych wymaga ciągłych poprawek i nadzoru, obniżyć wynagrodzenie dla jednych, a podwyższyć dla drugich na tym samym stanowisku, możemy przy użyciu premii uznaniowej. Dlatego, pracownicy, jeśli mają takie życzenie, wymieniają się z kolegami informacjami na temat swoich zarobków by móc realnie ocenić, czy w przedsiębiorstwie panuje dyskryminacja płacowa, I nie można im tego zabronić. Dodatkowo, mogą także pytać o to swojego pracodawcy, ale tylko wówczas, jeśli chcą znać wysokość wynagrodzenia na podobnych stanowiskach w firmie, ale nie konkretnych współpracowników. Możliwe to jest w przypadku dużych przedsiębiorstw, gdzie pracownik nie jest w stanie konkretnie zidentyfikować, o czyim wynagrodzeniu informuje go pracodawca. Takie stanowisko poparł Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 16 lipca 1993 roku (OSNC 1994/1/2).

Klauzula poufności w umowie o pracę - jak powinien wyglądać zapis?

Klauzula poufności treść zawartą w umowie o pracę powinna mieć przede wszystkim jasną, klarowną i niebudzącą wątpliwości żadnej ze stron. 

Pracodawca nie może zabronić pracownikowi dzielenia się informacją o swoich zarobkach ze swoimi kolegami w pracy przez wprowadzenie klauzuli poufności. Nie ma też narzędzi prawnych, dzięki którym mógłby za takie zachowanie jakkolwiek swojego pracownika ukarać czy upomnieć. Kodeks pracy jasno wskazuje, że wszystkie postanowienia umowne mniej korzystne niż przepisy kodeksu są nieważne. 

Jest jednak pewna sfera, w której pracownik musi zachować wstrzemięźliwość co do informacji o wysokości swoich zarobków - w razie przekazywania jej osobie spoza zakładu pracy czy konkurencji. Wtedy ujawnienie swojego wynagrodzenia przez pracownika zaliczyć można jako działanie na szkodę własnego zakładu pracy oraz naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa.  Pracownik wówczas łamie zasadę dbania o dobro zakładu pracy. W związku z tym, klauzula poufności w umowie o pracę powinna jasno wskazywać, że zakaz obejmuje sytuację zagrażające istotnym interesom firmy. Bez znaczenia pozostaje, czy pracownik ujawni wysokość brutto, netto, czy poda stawkę za godzinę i wymiar czasu pracy - jeśli tylko będzie można łatwo policzyć wysokość wynagrodzenia, będzie działał na szkodę przedsiębiorstwa. 

W umowie o pracę należy jednoznacznie zastrzec, że wysokość otrzymywanej przez pracownika pensji stanowi tajemnice przedsiębiorstwa, by móc wymagać jego poufności. 

Klauzula poufności - wzór 

Klauzula poufności wzór powinien być jak najbardziej prosty i przejrzysty. Nie ma konieczności zawierania wielu różnorodnych postanowień. Klauzula poufności dla pracownika musi być prosta i czytelna. Oto jeden z najbardziej popularnych schematów.

Data, miejscowość

Dane pracodawcy 

Dane pracownika

 

Klauzula o zachowaniu poufności wynagrodzenia

 

  1. W związku z zawarciem dnia ... umowy o pracę pomiędzy ....., zwanego dalej Pracodawcą, a ...., zwanego dalej Pracownikiem, zatrudniony zobowiązuję się do zachowania w tajemnicy wysokości swojego wynagrodzenia za wykonywaną pracę w sytuacji, która prowadziłaby do naruszenia istotnych interesów Przedsiębiorcy, działałaby na szkodę zakładu pracy, bądź łamała tajemnice przedsiębiorstwa. 
  2. Za naruszenie zasady zachowania w tajemnicy wysokości otrzymywanego wynagrodzenia za pracę, uznaje się: przekazywanie, udostępnianie, udzielenie dostępu do danych, jak również wskazanie metody pozyskania danych osobom niepowołanym.
  3. W przypadku złamania zasad niniejszej klauzuli poufności, Pracownik zobowiązany jest do zapłaty kary umownej w wysokości ..... W razie istotnego naruszenia interesów przedsiębiorstwa, Pracodawca ma prawo wypowiedzieć zawartą umowę o pracę. 
  4. Klauzula poufności została sporządzona w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, po jednym dla każdej ze Stron. 
  5. Czas trwania klauzuli poufności wynagrodzenia obejmuje okres od zawarcia stosunku pracy, aż do jego zakończenia.

Podpis Pracownika 

Podpis Pracodawcy 

Jeśli klauzula poufności nie zawiera czasu obowiązywania, przyjmuje się, że roszczenia z tego tytułu przedawniają się z upływem lat trzech. Strony mogą ustalić dowolny czas trwania obowiązywania przestrzegania klauzuli. 

Klauzula poufności - kara umowna - czy jakaś grozi?

Złamana klauzula poufności dla pracownika, który przekazał informacje o wysokości swoich zarobków osobie spoza zakładu pracy, może pociągać za sobą różne konsekwencje, a najpoważniejsze z nich to zwolnienie z pracy. Ujawnienie poufnych danych, takich jak wysokość wynagrodzenia, jest dla przedsiębiorców działaniem wysoce szkodliwym. Zapis o karze umownej zawarty w klauzuli poufności, zapewnia poszkodowanemu rekompensatę. Kara umowna nie powinna jednak przekraczać wysokości trzy miesięcznego minimalnego wynagrodzenia za pracę. 

Klauzula poufności wynagrodzenia to pewnego rodzaju gwarancja, zarówno dla pracowników, jak i dla przedsiębiorców. Stosowana umiejętnie stanowi doskonałą formę zabezpieczenia.