Umowa dorozumiana jest zawarciem określonych ustaleń i porozumień w nieformalny sposób. Dotyczy to m.in. ustalenia warunków współpracy między dwiema stronami w innej formie niż oświadczenie pisemne lub słowne. Kluczowa jest chęć podjęcia współpracy przez obie strony. Umowa dorozumiana jest wiążąca mimo braku fizycznych dowodów jej zawarcia. Warto zapoznać się ze szczegółowymi aspektami umowy dorozumianej.

Umowa dorozumiana – definicja

Umowa dorozumiana to forma umowy, która zostaje zawarta poprzez działania pozajęzykowe, które jednoznacznie świadczą o woli obu stron. Umowa dorozumiana jest ważna także w sytuacji, gdy wypowiedzi językowe, które pojawiły się w trakcie zawierania umowy, nie zostały sformułowane w jednoznaczny sposób. Ważna rolę pełnią komunikaty oraz zachowania, które powinny wyraźnie wskazywać na dążenie do zawarcia porozumienia w kwestii umowy. Istotna jest zarówno treść wypowiedzi, jak i jej kontekst oraz okoliczności. Duże znaczenie odgrywają te ostatnie, ponieważ pozwalają ustalić, czy wola pojawiła się z każdej ze stron.

Przykładem umowy dorozumianej może być umowa o pracę. Nie musi zostać zawarta jedynie w formie pisemnej, aby miała moc prawną. Umowa taka, która została zawarta w sposób dorozumiany cechuje dokładnie taka sama ważność. Nakłada określone obowiązki wynikające z mocy prawa na pracodawcę i pracownika. Umowa odbywa się przez stawienie się pracownika w pracy i dopuszczenie do wykonywania zadań, które pracownik dobrowolnie wykonuje. Wszystko odbywa się mimo braku pisemnego dowodu na podjęcie współpracy. O ważności umowy dorozumianej decyduje sposób jej zawarcia, czyli wyraźna zgoda obu stron na jej zawarcie. Warto pamiętać, że umowa dorozumiana jest ważna i ma moc prawną, ale nie zwalnia to pracodawcy z obowiązku przedłożenia pracownikowi pisemnego dokumentu i zawarcia porozumienia w sposób formalny.

Umową dorozumianą jest również umowa zawarta między przewoźnikiem a osobą podróżującą. Zakupienie biletu oraz zajęcie miejsca w autobusie stanowi dowód na wyrażenie zgody i chęć zawarcia takiej umowy.

Dorozumiana umowa o pracę – czy obowiązuje?

Dorozumiana umowa o pracę została zawarta, jeżeli zgodnie z art. 60 Kodeksu cywilnego wola osoby, która dokonywała danej czynności prawnej jest wyrażona każdym zachowaniem tej osoby podkreślającym w wyraźny sposób jej wolę. Jeżeli nie zostało zastrzeżone w ustawie, że dana umowa musi zostać zawarta w konkretnej formie, można dokonać takiej czynności w inny możliwy sposób, który jednoznacznie ujawnia intencje i wolę osoby, np. w formie ustnej.

Artykuł 65 Kodeksu cywilnego określa oświadczenie woli jako zależne od okoliczności, w których jest składane, panujących zwyczajów oraz obowiązujących zasad współżycia społecznego. We wszystkich umowach bardziej znaczący jest zgodny zamiar stron oraz cel umowy, a nie jej dosłowne brzmienie.

Kodeks pracy w art. 11 określa wymóg zgodnego oświadczenia woli pracodawcy i pracownika, aby móc nawiązać stosunek pracy. Dorozumienie umowy o pracę ma miejsce, gdy pracodawca dopuszcza pracownika do wykonywania pracy i płaci mu wynagrodzenie za wykonaną pracę, a pracownik dobrowolnie wykonuje powierzone mu zadania. Istotne jest, aby obie strony miały pełną świadomość odnośnie rodzaju umowy i warunków, na jakich zostaje ona zawarta. To pozwoli uniknąć późniejszego konfliktu na tle błędnie zinterpretowanych warunków umowy.

Umowa dorozumiana może również dotyczyć przedłużenia umowy. Jeżeli minął okres, na który została zawarta umowa, a pracownik wykonuje nadal swoje obowiązki, otrzymuje wynagrodzenie i robi to dobrowolnie, można stwierdzić, że nastąpiło dorozumiane przedłużenie czasu obowiązywania umowy. Nie było przy tym konieczności pisania podania dotyczącego przedłużenia umowy o pracę. Jeżeli rozpoczęcie i nawiązanie stosunku pracy może nastąpić poprzez dorozumienie, to również przedłużenie umowy może być w sposób dorozumiany. Zasady prawa określają, że dorozumiane zawarcie umowy o pracę dotyczy czasu nieokreślonego.

Umowa o pracę dorozumiana jest ważna w świetle prawa i skutkuje takimi samymi wymogami prawnymi, jak zawarcie umowy w formie pisemnej. Pracodawca i pracownik ma prawa i obowiązki, które zostały określone w Kodeksie pracy. Pracodawca ma obowiązek potwierdzić zawarcie umowy o pracę w formie pisemnej, jednak właściwa umowa może być zawarta wcześniej poprzez dorozumienie.

Wypowiedzeniem umowy o pracę to oświadczenie woli, którego dotyczą prawne regulacje. Możliwe jest dorozumiane rozwiązanie umowy. Dotyczy to umowy o pracę na czas określony. Dorozumieniem będzie w tym wypadku brak przedłożenia kolejnej umowy przez pracodawcę pracownikowi oraz zaprzestanie wykonywania czynności służbowych przez pracownika. Warto pamiętać, że forma pisemna zakończenia współpracy jest konieczna w niektórych przypadkach. Zgodnie z art. 30 Kodeksu pracy rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia lub oświadczenie stron o wypowiedzeniu powinno być na piśmie ze względów dowodowych. Oświadczenie bez zachowania pisemnej formy będzie ważne w świetle prawa, ale nie będzie odpowiednich dowodów na wypadek sporu z pracodawcą.

Umowa o dzieło dorozumiana – jakie warunki musi spełniać

Zawarcie umowy o dzieło opiera się na ogólnych zasadach, które dotyczą zawierania umów konsensualnych. Kodeks cywilny nie określa szczegółowo, w jaki sposób powinna zostać zawarta umowa o dzieło. Nie wymaga przestrzegania szczególnej formy, dlatego do jej zawarcia może dojść również ustnie lub w sposób dorozumiany.

Umowa o dzieło opiera się na osobie przyjmującego zamówienie, który zobowiązuje się do wykonania wskazanego dzieła, a strona zamawiająca zobowiązuje się do zapłaty określonego wynagrodzenia. Obie strony muszą wyraźnie i jednoznacznie wskazać chęć współpracy i zgodę na warunki. Jeżeli obie strony dojdą do porozumienia, to potwierdzi zawarcie umowy dorozumianej. Umowa taka jest ważna i niesie za sobą skutku prawne takie same, jak w przypadku zawarcia umowy o dzieło w formie pisemnej.

Umowa nieformalna – czy to to samo co umowa dorozumiana?

Umowa nieformalna może być umową dorozumianą. Umowa dorozumiana nie zawsze jest umową nieformalną. Umowa nienazwana to według polskiego prawa każda umowa, która nie jest umową nazwaną. Zasada swobody umów oraz stosunki prawne, które są regulowane umową nieformalną mogą być kreowane w dowolny sposób przez strony, pod warunkiem, że obie się na nie godzą. Treść umowy nieformalnej powinna być zgodna z prawem, tzn. cel umowy, zapisy oraz efekty nie mogą naruszać przepisów prawa. Umowy nieformalne z reguły przyjmują formę pisemną i to główna różnica pomiędzy taką formą umowy a umową dorozumianą.

Umowa dorozumiana jest umową, która nie musi być zawarta nawet w formie ustnej. Wystarczy, że obie strony wykażą chęć zawarcia jej. Podczas tego należy wziąć pod uwagę okoliczności, zasady współżycia społecznego, panujące tradycje. Umowa nieformalna przybiera formę umowy najczęściej pisemnej. To znacząca różnica pomiędzy tymi dwoma rodzajami umów.