Okres wypowiedzenia umowy o pracę – podstawowe informacje

Okres wypowiedzenia umowy o pracę – podstawowe informacje

Opublikowano 11.10.2017 przez Karolina Miech w kategorii Przepisy

Każda umowa o pracę – nawet ta, która została zawarta na czas nieokreślony – może zostać rozwiązana. Dochodzi do tego na podstawie porozumienia stron (pracodawcy i pracownika), poprzez oświadczenie strony z zachowaniem okresu wypowiedzenia lub poprzez oświadczenie strony bez zachowania okresu wypowiedzenia. Umowy na czas określony rozwiązują się wraz z upływem czasu, na który były one zawarte, podobnie jak umowy o pracę na okres próbny (art. 30 Kodeksu Pracy).

Wypowiedzenie umowy o pracę przez pracownika, tak jak i przez pracodawcę (z wypowiedzeniem oraz bez niego) powinno zostać złożone w formie pisemnego oświadczenia, niezależnie od tego, która strona je inicjuje. Oświadczenie pracodawcy dotyczące wypowiedzenia umowy o pracę, która zawarta została na czas nieokreślony oraz rozwiązania umowy bez wypowiedzenia powinno zawierać uzasadnienie dla tego działania. Musi się tam również znaleźć pouczenie na temat prawa odwołania do sądu pracy, które przysługuje pracownikowi.


Wypowiedzenie umowy o pracę – co warto wiedzieć?

Jak wspomniano, obie strony – pracodawca i pracownik – mogą rozwiązać umowę o pracę z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Do finalnego rozwiązania umowy dochodzi wtedy, gdy okres ten upłynie (wypowiedzenie – obejmujące tydzień, miesiąc lub ich wielokrotności – dobiega końca zawsze w sobotę albo w ostatnim dniu miesiąca).

W przypadku umowy o pracę, która została zawarta na okres próbny, okresy wypowiedzenia wynoszą: 3 dni robocze (okres próbny nieprzekraczający dwóch tygodni), 1 tydzień (okres próbny przekraczający dwa tygodnie) lub 2 tygodnie (trzymiesięczny okres próbny).

W odniesieniu do umów o pracę, które dotyczą czasu nieokreślonego oraz czasu określonego, okres wypowiedzenia zależny jest od okresu przepracowanego u danego pracodawcy. Może on wynosić: 2 tygodnie (dla pracownika zatrudnionego przez mniej niż sześć miesięcy), 1 miesiąc (dla pracownika zatrudnionego przez co najmniej 6 miesięcy) lub 3 miesiące (dla pracownika zatrudnionego przez co najmniej trzy lata).

Ile trwają okresy wypowiedzenia?

  • 3 dni robocze – w przypadku umowy o pracę na okres próbny nieprzekraczający 2 tygodni
  • 1 tydzień – w przypadku umowy o pracę na okres próbny przekraczający 2 tygodnie
  • 2 tygodnie – w przypadku umowy o pracę na okres próbny trwający 3 miesiące
  • 2 tygodnie – w przypadku umowy o pracę na czas nieokreślony lub określony, jeśli pracownik jest zatrudniony mniej niż 6 miesięcy
  • 1 miesiąc – w przypadku umowy o pracę na czas nieokreślony lub określony, jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej 6 miesięcy
  • 3 miesiące – w przypadku umowy o pracę na czas nieokreślony lub określony, jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej 3 lata

Ponadto okres wypowiedzenia umowy o pracę na czas nieokreślony (a także określony) w przypadku pracownika, który obarczony jest materialną odpowiedzialnością za powierzone mienie, może zostać wydłużony z 2 tygodni do 1 miesiąca oraz z 1 miesiąca do 3 miesięcy.

Co więcej, obie strony, po dokonaniu wypowiedzenia umowy, mogą uzgodnić wcześniejszy termin, w którym umowa zostanie rozwiązana. Okres wypowiedzenia może zostać również skrócony do 1 miesiąca, jeżeli konieczność rozwiązania umowy wynika z ogłoszenia upadłości, likwidacji zakładu pracy lub innych przyczyn, które nie dotyczą pracowników. Pozostała pracownikowi część okresu wypowiedzenia musi wtedy zostać zrekompensowana odszkodowaniem. Czas ten wlicza się też do okresu zatrudnienia pracownika.

Jeżeli doszło do wypowiedzenia umowy o pracę, pracownik może zostać zwolniony z obowiązku świadczenia pracy, zachowując prawo do wynagrodzenia. Dodatkowo, jeśli to pracodawca inicjuje wypowiedzenie (trwające co najmniej 2 tygodnie), pracownik skorzystać może ze zwolnienia na poszukiwanie pracy, również zachowując prawo do wynagrodzenia. Wymiar takiego zwolnienia wynosi: 2 dni robocze (przy wypowiedzeniu trwającym 2 tygodnie i 1 miesiąc) lub 3 dni robocze (przy wypowiedzeniu trwającym 3 miesiące).

Pamiętać należy, że umowy o pracę nie można wypowiedzieć pracownikowi, który w ciągu maksymalnie 4 lat osiągnie wiek emerytalny (w przypadku, gdy czas zatrudnienia pozwala mu uzyskać prawa do emerytury wraz z osiągnięciem tego wieku). Wyjątkiem jest sytuacja, w której pracownik otrzymał prawo do renty ze względu na całkowitą niezdolność do pracy.

Umowa nie może zostać wypowiedziana przez pracodawcę także wtedy, gdy pracownik przebywa na urlopie lub jego nieobecność jest inaczej usprawiedliwiona – chyba że osiągnięty został czas, który pozwala rozwiązać umowę bez zachowania okresu wypowiedzenia.

Nie można również zapomnieć o tym, iż zgodnie z art. 44 Kodeksu Pracy pracownik może odwołać się do sądu pracy od wypowiedzenia umowy, szczególnie wtedy, gdy doszło do niego w sposób nieuzasadniony lub niezgodny z prawem.

  • Art. 42. § 1. Kodeksu Pracy: Przepisy o wypowiedzeniu umowy o pracę stosuje się odpowiednio do wypowiedzenia wynikających z umowy warunków pracy i płacy.


Rozwiązanie przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia

Warto dodać, iż zgodnie z art. 52 Kodeksu Pracy w określonych przypadkach umowa o pracę może zostać rozwiązana przez pracodawcę bez wypowiedzenia. Szczególnie, gdy pracownik dopuści się ciężkiego naruszenia swoich podstawowych obowiązków pracowniczych, popełni przestępstwo (uniemożliwiające dalsze zatrudnienie na zajmowanym dotychczas stanowisku, jeśli czyn ten jest oczywisty lub został on stwierdzony przez prawomocny wyrok) lub utraci uprawnienia niezbędne do wykonywania pracy na danym stanowisku. Co jednak ważne, do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia – ze względu na winę pracownika – dojść może w ciągu miesiąca od momentu, w którym pracodawca uzyskał informację o powodzie, będącym uzasadnieniem dla zakończenia stosunku pracy.

Rozwiązanie przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia dopuszczalne jest również wtedy, gdy pracownik z uwagi na chorobę nie jest zdolny do pracy (art. 53 Kodeksu Pracy). Niezdolność trwać musi dłużej niż trzy miesiące (jeśli pracownik jest zatrudniony mniej niż sześć miesięcy) lub dłużej niż zsumowany okres pobierania wynagrodzenia z tego tytułu i zasiłku oraz korzystania ze świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze trzy miesiące (jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej sześć miesięcy albo wtedy, gdy niezdolność jest wywołana wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową). Uzasadnieniem dla rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia przez pracodawcę jest także usprawiedliwiona nieobecność pracownika w pracy, która jest dłuższa niż miesiąc (z innych przyczyn, niż wymienione wcześniej).

Ważne!

Art. 53 Kodeksu Pracy:

2. Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia nie może nastąpić w razie nieobecności pracownika w pracy z powodu sprawowania opieki nad dzieckiem – w okresie pobierania z tego tytułu zasiłku, a w przypadku odosobnienia pracownika ze względu na chorobę zakaźną – w okresie pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku.

3. Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia nie może nastąpić po stawieniu się pracownika do pracy w związku z ustaniem przyczyny nieobecności.

 

Pracownik rozwiązujący umowę o pracę bez wypowiedzenia

Umowa o pracę – pod pewnymi warunkami – może zostać rozwiązana bez wypowiedzenia także przez pracownika (art. 55 Kodeksu Pracy). Pierwszym z nich jest otrzymanie orzeczenia lekarskiego, które stwierdza szkodliwy wpływ danej pracy na zdrowie pracownika i brak przeniesienia go w wymaganym terminie do innej pracy (właściwej w kontekście jego stanu zdrowia oraz kwalifikacji zawodowych). Kolejnym jest dopuszczenie się przez pracodawcę ciężkiego naruszenia swoich podstawowych obowiązków względem pracownika (art. 55. § 11). Wówczas pracownik otrzymać musi odszkodowanie odpowiadające wysokości wynagrodzenia za czas wypowiedzenia.

Warto pamiętać!

Art. 56. § 1. Pracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę w tym trybie, przysługuje roszczenie o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie. O przywróceniu do pracy lub odszkodowaniu orzeka sąd pracy.

Art. 611. W razie nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 11, pracodawcy przysługuje roszczenie o odszkodowanie. O odszkodowaniu orzeka sąd pracy. 
Pozbądź się z firmy papierowych list obecności

Pozbądź się z firmy papierowych list obecności

Sprawdź jak!

14 dni ZA DARMO, bez zobowiązań i limitów!

Wystarczy, że założysz konto.

Przed wysłaniem nam swoich danych, koniecznie zapoznaj się z Polityką Prywatności, w której znajdziesz informacje o administratorze danych osobowych, Twoich prawach i naszych obowiązkach, w jakim celu przetwarzane są Twoje dane oraz wszelkie inne informacje, które dotyczą ochrony i bezpieczeństwa Twoich danych osobowych.

Zakładając konto akceptujesz postanowienia naszego regulaminu.